برهان الدين محقق ترمدى
مقدمه 7
معارف ( مجموعه مواعظ و كلمات سيد برهان الدين محقق ترمدى ) ( فارسى )
كه جزو كتب بهاء الدّين محمّد ولد چلبى آخرين پوستنشين درگاه مولانا بوده و ذكر آن بيايد اين رساله به همين نسبت وجود دارد على الخصوص كه نويسندهء نسخهء اصل ( در طبع حاضر ) خود از مولويان بوده و هيچ شك نيست كه از روى علم و اطّلاع درست ، پشت جلد كتاب را نوشته است . چهارم آنكه مصنّف كتاب با شمس الدّين محمّد اصفهانى وزير مرتبط بوده و وزير مذكور بوقت تقرير بعضى از مطالب كتاب نزد مصنّف حضور داشته و بر گفتهء وى ايراد گرفته و چنان كه از مناقب افلاكى ، طبع انقره ، ص 60 ، 62 ، 63 ، 68 ، 71 ، 72 و از رسالهء فريدون سپهسالار ، طبع طهران ، ص 120 بر مىآيد شمس الدّين اصفهانى وزير از معتقدان و مريدان سيّد برهان الدّين محقّق بوده و برهان محقّق از براى وى معارف مىفرموده است چنان كه در مناقب افلاكى مىخوانيم : روزى خدمت صاحب اصفهانى به زيارت سيّد آمده بود ، خادم اعلام كرد كه وزير به زيارت پير آمده است بيرون آمد و بر در حجره بر خاك بنشست ، صاحب و امرا بر سر خاك بنشستند ، چندانى معرفت و اسرار فروريخت كه صاحب بىهوش شد و بر سر وقت سيّد هنگامهء عظيم جمع آمد ، چون معارف تمام شد ، فرمود كه اليوم يغفر اللّه لكم و هو ارحم الرّاحمين برخاست و به خانه درآمد و در را محكم بست صاحب شمس الدّين از غايت خوشى برسم شكرانه دينارها بر فقرا تصدّق كرده گريان و آه كنان روان شد ( مناقب افلاكى ، ص 64 - 63 ) .